Pleegzus L., een fragment

IMG_4666.JPG
In het mooie Delft loop ik langs een statig pand met een imposante voordeur. Boven de deur staan twee beelden. Als je goed kijkt zie je twee vrouwenfiguren, uitgebeeld in een lichtkleurige steen. Meisjes met kapjes op het hoofd. Het rechtermeisje kijkt mij smekend aan. Haar rechterarm strekt zich naar voren, haar open hand lijkt een belangrijke vraag te stellen. Tussen de meisjes staat in uitgebeitelde letters: ‘Anno 1769 Meisjeshuis. Op een plaquette, links van de deur, lees ik: ‘Meisjeshuis, Weeshuis voor meisjes uit 1769.’

Er staat nog meer tekst op. Maar deze paar woorden zijn genoeg om mijn gedachten ver terug te laten springen in de tijd. Naar het pleegzusje L., dat ooit, zo lang geleden, bij ons kwam. Zij kwam ook uit een weeshuis. Het Burgerweeshuis in Amsterdam. Als baby was ze daar terecht gekomen. Dochter van een bekende professor en een piepjonge moeder. Verwaarloosd. Na vele omzwervingen in kindertehuizen en pleeggezinnen kwam ze op ongeveer haar twaalfde jaar terecht bij mijn oom en tante.

Daar ging het mis. En L. liep weg. Op een avond stond ze bij ons voor de deur. Met een plastic zak. Daarin zaten wat kleren en schoolboeken. Mijn broer en ik schoven een stukje op en zij voegde in.

Van die jaren weet ik niet veel meer. Het waren hectische jaren. Met gebrouilleerde familieleden, veel ruzie en ellende. In de familie was een diepe scheur ontstaan door de vlucht van L. naar ons. De zus van mijn moeder was niet geamuseerd door de overstap van L. naar ons gezin. En wij woonden twee huizen verderop. Dus de situatie escaleerde in een plaatselijke Koude Oorlog. Inclusief intimidaties, samenzweringen, boycots en rechtszaken.

Echt spannend werd het toen op een dag plotseling de biologische ouders van L. ten tonele verschenen: zij belden aan, L. herkende hen direct en schreeuwde dat we niet open moesten doen. We stonden bibberend boven en deden niet open. Bang voor de professor en zijn roepende vrouw. Wilden ze misschien L. meenemen, ontvoeren?We renden naar beneden en gauw deden we de achterdeur op slot; stel je voor dat ze door de tuin van de achterburen kwamen…We snelden naar de serre-deuren aan de achterkant van ons huis. De gammele klinken zetten we zo stevig mogelijk vast. Ik zie ons nog staan, half achter de gordijnen. Giechelend, maar met zware druk op de blaas van de spanning.

Er gebeurde gelukkig niets. De professor en zijn vrouw dropen af. En wij leefden verder in de ijskoude sfeer van ruziënde buren en een woedende tante. Als ik haar zag fietste ik altijd een blokje om. L. leed kennelijk niet zo onder de sfeer. Zij ging lekker met ons mee naar school, maakte vriendinnen en ze zag eruit en gedroeg zich als een normale puber. Ze ging met ons mee op vakantie, ze hoorde er bij. En toch ging het ook bij ons mis.

Tot groot verdriet en teleurstelling van mijn moeder ging L. op een dag mee met een echtpaar dat haar nog kende uit de tijd van het Burgerweeshuis. Ze hadden haar destijds als baby de weekends in huis gehad en zo liefdevol als mogelijk was, verzorgd. L. was bij ons in sneltreinvaart een spijbelende, lastiger wordende puber aan het worden. Het groeide vooral mijn moeder allemaal boven het hoofd. De sfeer in de straat en de familie-ellende verergerden de situatie. En het vrat aan haar dat L. zich niet langer soepeltjes voegde, maar opstandiger werd. Nu achteraf denk ik dat dat vrij normaal was. Zij was een puber. Met een heftig verleden. Het lag in de lijn der verwachtingen dat daar enige opstandigheid uit voortkwam. Maar dat kon ons geteisterde gezin niet aan. En L. vertrok naar Amsterdam. Dit keer met een koffer en een tas.

Het is alsof de episode L. volledig geïsoleerd en op zichzelf staat. Een gestolde herinnering. Een flard, een snipper. De Delftse plaquette laat mijn gedachten terugvloeien in de tijd.

Ik heb L. nooit meer gezien.

Advertisements

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s