Lieuwe

IMG_5190.PNG
Een tijdje geleden was een documentaire op televisie te zien. Over Lieuwe van Gogh, de zoon van Theo. We namen het programma op. Gisteravond vonden we eindelijk de tijd om ernaar te kijken.

Theo van Gogh werd vermoord op 2 november 2004. Tien jaar geleden al weer. Ik herinner het mij nog als de dag van gisteren. De gezette, onmatig levende Theo, levenloos op straat in de Watergraafsmeer. In de Linnausstraat. Op zijn borst prikte de moordenaar met een mes een pamflet. Op het pamflet stond een doodsbedreiging, gericht aan Ayaan Hirsi Ali, de vrouw voor wie Theo de omstreden film ‘Submission’ maakte.

Twee jaar daarvoor werd Pim Fortuyn vermoord. Het rustige Nederland trilde op de grondvesten. Onrust, polarisatie, ‘wij’ en ‘zij’, van eenheid in het land was niets meer over. Elkaar afbekken, ‘stevig’ debatteren, afzieken, het bleek allemaal mogelijk in ons vroeger zo brave landje.

Theo deed daar vol bravoure aan mee. Maar ook maakte hij mooie programma’s waar ik graag naar keek. ‘Een prettig gesprek’, waarin Theo gasten interviewde, rustig zittend in een gemakkelijke stoel, rokend, veel te zwaar, bretels over zijn schaamteloos-dikke buik.

Maar daar gaat het interview met Lieuwe niet over. Niet over polarisatie, niet over provocaties of de politieke context. Niet over het werk van zijn vader. Het gaat over Lieuwes vader. Eén beeld blijft mij bij: Theo, met zijn jonge, blonde zoontje als peuter op schoot. Hij leest hem voor. ‘Over een kleine mol die wil weten wie er op zijn kop gepoept heeft.’ Een geweldig prentenboek.

Verschillende drollen komen in het boek aan de orde. Nee, de drol op de kop van de kleine mol is niet van de koe (enorme, kledderige vlaai) en ook niet van de geit (harde keutels). Het blijkt uiteindelijk de grote waakhond te zijn wiens drol de kleine mol op zijn kop kreeg. Bullebak, de hond van de slager!

Lieuwe, inmiddels een lange, gespierde jongen van net 23 jaar, vertelt vol liefde over zijn vader. Over zijn keiharde, gebakken aardappeltjes met -altijd- een tartaartje erbij. ‘Ik kan geen tartaartje meer zien.’ Je ziet een filmfragment waarop Lieuwe stoeit met Theo, die tijdens het stoeien een sigaretje opsteekt. Je ziet ze samen lachen.
‘Wat mis je nou het meest, Lieuwe?’ vraagt de filmmaakster.
Getroffen kijkt hij haar aan: ‘het meest mis ik zijn dikke buik waar ik zo lekker op kon liggen.’

En ja, daar draait de wereld om. Niet om polarisatie, politieke context, Submission en al het o zo belangrijke. Het draait om de zachte buik van zijn vader. De vader, die hij als twaalf-jarige jongen verloor. Door een zinloze, zeer gewelddadige moord.

Een moord op een vader van een zoon. Lieuwe hoopt dat Mohammed Bouyeri nadenkt in de cel. Misschien hoopt hij wel dat de moordenaar tot inkeer komt. Maar deze zoekende, aardige jongen weet heel goed dat hij nooit meer kan liggen op de warme, zachte buik van zijn vader.

En ik denk aan mijn neef. Ook hij verloor zijn vader. Op zijn dertiende verjaardag overleed Rob aan de gevolgen van alvleesklierkanker. Ook een moordenaar, die kanker. En ook een zinloze en wrede dood. Wat zou mijn neef het meeste missen? Zijn vader had geen dikke buik. Maar wel een heel groot hart. En zo veel liefde voor zijn kinderen. En zo trots was hij op hen.

Theo zou zeker trots zijn op zijn zoon: een leuke, jonge, zoekende man. Mét tatoeages, die Theo zo verafschuwde.

Rob zou zeker trots zijn op zijn zoon: een leuke, lange scholier in zijn examenjaar, met veel vrienden en nog steeds zijn neef als goede vriend.

Er zijn moordenaars onder ons. Alles maken zij kapot. Met uitzondering van dat ene: de herinnering. Het gevoel. De dikke buik. Het grote hart. Dat zit in het hoofd van Lieuwe. En in het hart van Sam.

Bullebak, de hond van de slager. Die ligt stevig vast in een hok, aan de ketting. Poep maar raak. De kleine mol staat fier rechtop met de drol op zijn kop. Even schudden en de drol valt eraf. De kleine mol, die komt er wel.

Advertisements

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s