Weg met de manager!

IMG_5510
Maandagavond, 18.00 uur. Het is heerlijk warm in de trein. De meeste mensen zijn op weg naar huis. De hele dag hebben ze gewerkt, zijn ze naar school geweest. Ze zien er moe uit.

Deze week zag ik een uitzending van Tegenlicht over veranderende organisaties. Het programma begint met een shot van net zulke vermoeide mensen als ik hier zie, in de trein van Heemstede naar Amsterdam.

Tegenlicht laat een aantal sprekers aan het woord die het werken anders willen en anders doen. Een joviale aannemer schenkt zijn medewerkers al zijn vertrouwen en alle verantwoordelijkheid. De groep plant en organiseert zelf de bouw van grote projecten. ‘Allemaal binnen de tijd en binnen het budget gerealiseerd. We groeien als kool.’ De joviale aannemer glimt van trots. Als de interviewer vraagt wat hij zelf nog doet antwoordt hij: ‘ik ben gek op vissen én ik ben gek op mijn hond.’ Als hij zijn kantoor, waar hij bijna nooit meer komt, verlaat zit zijn bulldog op zijn stoel: ‘dat is de nieuwe baas!’, lacht de man. En ik zie hem denken aan zijn hengel en goed aas.

In België treft de hoogste baas van het Ministerie van Sociale Zaken een verouderd en vastgelopen systeem aan. Twintig maanden wachten op uitsluitsel over een aanvraag voor een voorziening voor gehandicapten was regel, geen uitzondering. Hoe hij het woord ‘gehandicapten’ uitspreekt doet mij denken aan ‘het taaltje dat zo zoet is’: gehándicápten. Met twee a’s in plaats van onze Engelse nep- ee’s. Medewerkers daar voerden de regels uit. Niets meer en niets minder.

De bezem gaat door dit overheidsorgaan. Medewerkers krijgen en nemen verantwoordelijkheid. Resultaten in plaats van aanwezigheid tellen. Initiatief in plaats van het domweg uitvoeren van regels wordt beloond.

Een medewerkster haalt haar kinderen op van school. Terwijl de kinderen huiswerk maken aan de keukentafel werkt zij. De interviewer vraagt: ‘weet jij hoeveel uur je werkt per week?’ Verrast kijkt ze op van haar laptop en ze antwoordt: ‘nee, eigenlijk niet. Soms is het meer dan 36 uur, soms minder. Maar ik zorg ervoor dat ik mijn werk af heb.’

Een aanvraag voor een voorziening duurt geen twintig maanden meer. Medewerkers combineren soepel privé en werk. Ze boeken resultaten. Iedereen is blij met de ruimte en mogelijkheden en de hoogste baas vertelt over de creativiteit van medewerkers die zoveel meer zichtbaar is nu ze zelf hun werk oppakken en indelen. Ze doen voorstellen voor verbeteringen. Hij vertelt hoeveel meer ideeën hij hoort. Hoeveel meer plezier en tevredenheid hij ziet. Dit alles verloopt niet zonder slag of stoot. Sommige mensen functioneren niet goed. Weten niet wat ze moeten doen als ‘de baas het niet zegt.’ Ondanks de zoetheid van de taal is deze man duidelijk: ‘dan vertellen we hen dat ze beter iets anders kunnen zoeken.’

Tegenover mij in de volle trein begint een vrouw ongegeneerd te bellen.
‘Raad eens? Claire gaat naar een huiswerkarme school. Het lijkt me een hele leuke school. De school schijnt ook goed te zijn want mijn zwager werkt er. Ik heb inside information. Hun resultaten zijn prima.’

De wereld verandert.

Zij eindigt het gesprek met : ‘ik laat even de boel de boel. Ik ga naar mijn cursus. Ja, een cursus op de Herengracht.’

Hé, ik ga ook naar een cursus. Ook op de Herengracht. Hoe toevallig. Ik kijk eens goed naar haar gezicht. Maar nee, ik kom haar niet tegen. Bij de schrijfcursus.

O ja, en door verantwoordelijkheden bij medewerkers te leggen zijn er niet zoveel managers meer nodig. Medewerkers managen zichzelf. Zoeken in hun netwerk naar kennis. Verzinnen oplossingen voor problemen. Werken samen. Maken zelf roosters. En bouwen snel en netjes de huizenrij af.

De baas is vissen. Zijn hondje zit naast hem op het gras.

Advertisements

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s